Regenboog Index en de vrijheid voor iedereen

Gisteren werd de Regenboog Index gepubliceerd. Zesenveertig Europese kerkgenootschappen werden langs de meetlat gelegd. De vraag was: Hoe inclusief zijn ze ten opzichte van de lhbti- gemeenschap? De meeste kerken scoorden onvoldoende. In Nederland waren de PKN en de Rooms-Katholieke Kerk bij het onderzoek betrokken. De PKN eindigde als nummer 5 op de lijst, de Rooms-Katholieke kerk op nummer 30.

Wat kunnen de kerken doen om inclusiever te worden voor de lhbti-gemeenschap? Het Nederlands Dagblad (7 mei) publiceerde een greep uit de aanbevelingen. Ik beperk me tot de eerste twee. ‘Erken de waardigheid van ieder mens als kind van God’ en ‘Speek je uit tegen homogeweld’.

Ieder mens een kind van God? Is dat waar? Zo’n statement is een zevenmijlsstap over de hele Bijbelse boodschap heen. In welke richting? Naar iets heel vaag religieus. Nergens in de Bijbel staat dat we allemaal kinderen van God zijn. Er staat wel dat we Zijn schepselen zijn, sterker: dat we naar Zijn beeld geschapen zijn. Daarin ligt de uitzonderlijke waarde van elk mens. Daarin onderscheidt de mens zich ook van de rest van de schepping. Geschapen naar Gods beeld. Kind van God word je door geloof en bekering.

Maar wat betekent ‘inclusief’ nu eigenlijk precies? Iedereen mag erbij horen, zou je denken. Maar in de praktijk lijkt het gewoon te betekenen dat je erbij hoort als je je conformeert aan de heersende cultuur. Bij het uitgebreide artikel over de Regenboog Index plaatste het Nederlands Dagblad een foto van de Oranjekerk in Amsterdam. De regenboogvlaggen wapperen fier aan de gevel. Het onderschrift van de foto luidt: De regenboogvlag hangt uit bij de Oranje Kerk in Amsterdam als statement tegen de zogeheten Nashville-verklaring. Hm. Klinkt niet erg inclusief.

‘Speek je uit tegen antihomogeweld’, is de tweede genoemde aanbeveling. Dat lijkt minder ingewikkeld. Je zou denken het gaat hier over fysiek geweld, dreiging met geweld en het oproepen tot haat. Dingen die altijd en overal verwerpelijk zijn en zeker door de christelijke gemeenschap bestreden zouden moeten worden. Maar de begrippen geweld en haat zaaien lijken telkens breder te worden getrokken. Veel mensen vinden ook afkeuring van de homoseksuele relaties een vorm van geweld, op z’n minst een vorm van homohaat. Verweer je daar maar eens tegen. De Finse christen-politica Päivi Räsänen hangt een gevangenisstraf van zes jaar boven het hoofd omdat ze zou hebben aangezet tot haat tegen homoseksuelen. Haar ‘crime’ is dat ze Bijbelteksten heeft geciteerd.  

“Iedereen mag hier in vrijheid zichzelf zijn, zonder dat iemand anders daar wat van zegt,” zei André van Duin in zijn toespraak op de Dam. Het lijkt me meer een wens dan dat het werkelijkheid is. Sterker, het lijkt me een onmogelijkheid. Altijd is er een onderliggende groep, afhankelijk van de heersende cultuur. Er is nu gewoon een nieuwe groep ‘melaatsen’ aan het ontstaan. Het zou al helpen als we daar eerlijk over zouden zijn.