Orthodoxe minderheid wordt uitgespuugd

Afgelopen zaterdag stond in het dagblad Trouw een prachtige column over de Urker kerkperikelen. De columnist Stijn Fens wilde die Sionkerk wel eens van dichtbij zien. Hij ging er vrijdag een kijkje nemen en had hier en daar in het dorp aardige gesprekjes. Zijn column was informatief, respectvol en er was zelfs nog plaats voor humor.

Dat was twee dagen later, op zondagmorgen allemaal afwezig. Er waren (te) veel journalisten en ze drongen zich te veel op. Ze verstoorden de kerkgang en de zondagsrust in ernstige mate. Die kerkgang is al broos, dit kon er voor enkelen niet meer bij. Er zijn veel mensen die hun geld verdienen met praten en schrijven. Journalisten bijvoorbeeld. Ze hebben macht. Er zijn ook mensen die hun geld verdienen met hun handen. Ze hebben meestal geen macht. Die handwerkers hebben nu de verleiding even niet kunnen weerstaan om ook in dit geval hun handen te gebruiken.

Ik betrap mezelf erop, dat ik geneigd ben genuanceerder te denken nu het incident mijn eigen woonplaats betreft. Als journalisten zich gedragen als paparazzi is dat ook een vorm van geweld. Een wat rustiger journalist, Jolyn van der Garde, vroeg op Twitter aandacht voor ‘de context waar niemand het over heeft’. “Gereformeerden worden vaak net zo lang beledigd, en getreiterd en het pad naar de kerk versperd tot ze boos worden en precies de opmerking maken die een journalist wil hebben.”

Er is nog een ander belangrijk facet te noemen. Orthodoxe christenen zien de nabije toekomst met veel zorg tegemoet. Ze worden steeds meer weggezet als een rariteit en erger. Hun levenswijze wordt steeds minder geduld. Hun vrijheid steeds meer bedreigd. Het massieve seculiere blok is er zeker niet op uit om hen een legale plaats te gunnen in de door hen ontworpen pluriforme samenleving. Veeleer azen ze op het moment waarin ze door kunnen pakken. Die achterlijke, onderdrukkende denkbeelden verdienen geen plaats. Je moet echt heldenbloed hebben om als orthodox christen in je eentje deel te nemen aan een talkshow over bijvoorbeeld LHTB-onderwerpen.

Enkele tientallen jaren geleden was er nog enig respect voor een afwijkende mening. Het werd wel wat raar gevonden, maar ja, dit soort mensen waren er nu eenmaal ook. Inmiddels is er een heel ander sentiment ontstaan. Grimmig. Iets van: hoe lang gedogen we dit nog? En in deze sfeer komen journalisten orthodoxe christenen ook nog even lastigvallen bij hun eigen kerken. “Ziet niemand dat hier een snelkookpan ontstaat?” vroeg de al genoemde journalist Jolyn van der Garde zich af.

Maar nu de blik weer naar de andere kant. Ik ben tegen geweld van welke kant dan ook. Ik koester ook de persvrijheid. Ze is een onmisbaar onderdeel van de rechtstaat. Maar alles werkt beter als het samengaat met respect. En die kerkgangers? Waarom hebben ze de kans niet gegrepen om met een man of twintig voor die hongerige journalisten een mooie psalm te zingen? Bijvoorbeeld psalm 116: “God heb ik lief; want die getrouwe Heer’ hoort mijn stem, mijn smekingen, mijn klagen…”