Goede mannen

De moord op Sarah Everard heeft er in het Verenigd Koninkrijk ingeslagen als een bom. Een vrouw van 33, met een heldere blik en blonde krullen, liep naar huis op een normale tijd van de avond door een normale straat van een normale wijk. Pas dagen later werd haar lichaam gevonden in een bos vlak in de buurt van mijn huis. In een verontrustende ontwikkeling werd een politieagent opgepakt voor deze moord.

Geweld tegen vrouwen is niet zeldzaam, en het gebeurt vaker dat vrouwen verdwijnen. Sinds de verdwijning van Sarah, een week geleden, zijn er in het Verenigd Koninkrijk zes andere vrouwen en een klein meisje vermoord door mannen. Waarom heeft juist deze zaak dan zo’n grote impact?

Bij dit soort verdrietige berichten hebben we de neiging om te zoeken naar een reden, waardoor haar verhaal anders is dan dat van ons en wij ons dus niet al te ongerust hoeven te voelen. Maar dat lukt niet in dit geval. Sarah was geen kwetsbaar tienermeisje uit een ellendig gezin, geen partner van een gewelddadige man, geen verslaafde prostituee, geen etnische minderheid en kwam niet uit een zwak sociaal milieu. Ze was niet dronken, bevond zich niet in onguur gezelschap of in het holst van de nacht in een criminele buurt. Ze liep er ook niet provocerend gekleed bij. Integendeel, ze was normaal gekleed voor een frisse avond in maart en droeg een jas, een muts en een mondkapje. 

En toch, het was niet genoeg om haar te beschermen tegen de ongewenste aandacht, en uiteindelijk het dodelijk geweld van iemand op straat. Duizenden vrouwen grepen naar hun smartphones om hun eigen verhalen te vertellen van al die keren dat ze op straat lastig gevallen of bedreigd werden, dat mannen aan hen zaten, hen volgden of nariepen, zonder enige provocatie. Ze waren gewoon net als Sarah, op weg naar hun werk, naar een vriendin of naar school. Meisjes van elf. Moeders van kinderen. Gewone vrouwen die gewone dingen deden. Ik had er mijn verhalen aan toe kunnen voegen, want bijna iedere vrouw heeft zulke verhalen. We beseffen dat we allemaal ‘geluk’ hebben gehad, want wij liggen niet dood in een bos. Maar het had zomaar gekund. 

Justin Welby, de aartsbisschop van Canterbury, verwoordde het zo: “De vele verhalen van vrouwen die de afgelopen dagen gedeeld werden, hebben iets naar voren gebracht dat we eigenlijk wel wisten maar veel te lang genegeerd hebben: de enorme impact van de zonde van mannelijk geweld, intimidatie, ongewenste intimiteiten, seksisme en misbruik waar vrouwen onder lijden. Het is deze zonde, en de cultuur die het in stand houdt en tolereert, waarvan wij ons dringend moeten bekeren, waartegen wij moeten bidden en waartegen wij actie moeten ondernemen als mannen.”

Veel mannen reageren defensief met hashtags zoals #NotAllMen. Die hashtag slaat echter de plank mis. Natuurlijk zijn niet alle mannen respectloos of gevaarlijk. Ik denk zelfs dat de meerderheid van de mannen nooit zomaar een vrouw zou lastig vallen. Maar zelfs als de grote meerderheid van de mannen betrouwbaar is, dan zijn er nog steeds heel veel mannen over die wel de straten, bussen, parken en stations onveilig maken voor vrouwen. En als je in het donker over straat loopt, en je hoort zware voetstappen achter je, dan weet je niet of dat een van de gewone respectvolle mannen is, die ook gewoon naar huis loopt, of een die het op je voorzien heeft.

Christelijke mannen kunnen vrouwen tot bondgenoot zijn op het gebied van veiligheid. Je mag natuurlijk verwachten dat je als christelijke man vrouwen in het openbaar niet naroept, uitlacht of lastigvalt. Maar het is ook heel belangrijk dat we onze zoons leren dat dit nooit oké is. Ook moeten we bereid zijn om er iets van te zeggen als we het zien. Ik zag pas een video van een vrouw die stond in de trein, terwijl een man die vlakbij haar zat met zijn telefoon onder haar rok filmde. Een man die het zag, duwde de telefoon aan de kant en bood de vrouw zijn stoel aan. Zo doe je dat. Want met alleen een noodalarm op je smartphone kom je er niet als vrouw. We hebben de goede mannen nodig.