Gevaarlijke geopolitieke effecten van corona

In deze coronacrisis lijken de media beheerst te worden door aandacht voor de meest voelbare gevolgen: het wereldwijde gezondheidsprobleem en de crisis in de wereldeconomie. Meer verborgen maar misschien belangrijker is het geopolitieke effect: de instabiele politieke verhoudingen die we wereldwijd zien ontstaan. Zal dat aanleiding geven tot gevaarlijke nieuwe zetten op het geopolitieke schaakbord? Vier kleine buitenlandberichten van de afgelopen week maken die vraag actueel.

Het eerste was het opblazen door Noord-Korea van het ontmoetingscentrum in de gedemilitariseerde zone dat in 2018 was gebouwd in een proces van toenadering tussen Noord- en Zuid-Korea. Als represaille voor het oplaten van ballonnetjes met propagandamateriaal lijkt dit buitenproportioneel. Er zat ongetwijfeld meer achter. Was het een drukmiddel om sancties versoepeld te krijgen, of een provocerende zet om te zien hoever ze kunnen gaan, nu Amerika zo druk bezig is met zichzelf? De opzichtige daad werd niet aangekondigd door president Kim Jong-un, maar door zijn zus. Dit kan duiden op verschuivingen binnen de macht van het onberekenbare Noord-Korea.

De tweede gebeurtenis was een schermutseling op de grens tussen India en China, waarbij een aantal Indiase militairen omkwamen. Er is daar al decennialang geruzie over grondgebied en er is vaker geschoten, maar daarbij werd doorgaans het maken van dodelijke slachtoffers vermeden. Denkt één van de twee partijen misschien dat het nú de tijd is om de patstelling uit te spelen?

Het derde incident was het schenden van het Taiwanese luchtruim door gevechtsvliegtuigen van communistisch China. Het was niet het eerste incident van zijn soort in deze coronacrisis, maar juist dat roept de vraag op of het een incident is, of een strategie. Denkt China dat de huidige wereldsituatie zich ertoe leent een nieuwe stelling op te zetten in een poging de patstelling rond Taiwan te doorbreken?

Het vierde bericht was dat Amerika 10.000 militairen zal terugtrekken uit Duitsland. Voor veel spelers op het geopolitieke schaakbord is dat een teken van de verminderde bereidheid van Amerika om globale politieagent te spelen. President Trump gelooft in het gambiet van het isolationisme. Hij heeft zich bewezen als goed econoom voor zijn land, maar als wereldleider is hij onder de maat gebleven. Dat schept een nieuwe en gevaarlijke situatie, waarvan onberekenbare spelers in het machtsspel wellicht gebruik kunnen maken.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *